در دل او باقى نمانده است ، بزرگ‌ترين مربيان اخلاقى وروان‌كاوان جهان ، از ارشاد و هدايت او مأيوس و نوميدند و قرآن كريم در آيهء مورد بحث دربارهء آنها چنين مىگويد : « فَطُبِعَ عَلى قُلُوبِهِمْ » ( يعنى بر دل‌هاى آنها بر اثر اعمال ناشايست مهرخورده و قلوبشان مالامال از رذايل شيطانى است و در چنين دل براى صفات رحمانى و فضايل انسانى جايى نيست ) . در برابر اين گروه ، گروهى را ديده‌ايم و مىشناسيم كه پس از يك‌گناه كوچك مثل بيد مىلرزند و از ترس عواقب شوم آن ، مانند ابر بهارى اشك مىريزند . با تدبّر در مضمون آيهء دوم ( كه مهر خوردگى عكس‌العمل كارهاى بد آنان است ) روشن مىشود كه اين آيه و امثال آن نه تنها از دلايل مسلك جبرى نيست ، بلكه روشن‌ترين گواه بر مسألهء اختيارى بودن سعادت و شقاوت است .